logotype
Mecenasi Fundacji Nanonet

Fundacja Wspierania Nanonauk i Nanotechnologii Nanonet jest Organizacją Pożytku Publicznego powołaną do popularyzacji wiedzy o nanotechnologii, inicjowania oraz wspierania działań mających na celu wzmacnianie rozwoju przedsiębiorczości oraz sprzyjania kształtowaniu społeczeństwa informacyjnego.

Nasze portale:

By A Web Design

Strategiczny Projekt Nanotechnologie Przemysłowe PDF Drukuj Email
Nasza działalność - Polska Platforma Nanotechnologii PPNANO
wtorek, 08 kwietnia 2008 13:01

Opracowany przez Polską Platformę Nanotechnologii. Warszawa, 31.05.2005

 
 
 Strategiczny Projekt „Nanotechnologie Przemysłowe”

CELE:


Dla społeczeństwa:

  • Odpowiedź na wyzwania wynikające z „megatrendów”: szybko narastających problemów dostępu do energii, wzrostu przepływu informacji, wzrostu kosztów ochrony zdrowia, zanieczyszczenia środowiska naturalnego, itd.

Dla gospodarki:

  • Dotrzymanie kroku konkurencji na globalnych rynkach. Wzrost atrakcyjności dla poważnych inwestorów zainteresowanych rozwojem technologii.

Dla nauki:

  • Otwarcie ogromnego nowego pola dla rozwoju badań naukowych
  • Współpraca z najlepszymi ośrodkami na świecie.
  • Integracja wielu dyscyplin nauki i działów przemysłu wokół celów ważnych dla kraju.
  • Zwiększenie atrakcyjności badań w Polsce dla naukowców z Polski i zagranicy.

Dla technologii:

  • Nanoarchitekura: opanowanie technologii budowania struktur z nano elementów.
  • Wykorzystanie nowych zjawisk fizycznych, chemicznych i biologicznych pojawiających się w nano-strukturach i w nano-mikro strukturach.

Dla osób odpowiedzialnych za polityką naukową:

  • Skuteczne zarządzanie zespołami naukowymi do tej pory działającymi w rozproszeniu i stymulowanie innowacji wynikających z oddziaływania dyscyplin.
  • Stworzenie brakującej do tej pory platformy współpracy naukowej w zakresie nanotechnologii z krajami wiodącymi technologicznie.
  • Znajdowanie rozwiązań dla potrzeb społecznych i realizacja strategii narodowej.

Wizja:

  • Opanowanie metod projektowania i tworzenia nano i mikro-nano struktur z nanorozmiarowych elementów, oraz programowania ich własności mechanicznych, optycznych, elektrycznych, magnetycznych i  termodynamicznych.
  • Osiągniecie światowego poziomu przez polskie zespoły naukowe i firmy współpracujące w ok. 10 projektach „pionowych” – technologicznych.

ZAKRES :

Projekt obejmuje zadania „pionowe” – idee i technologie, oraz zadania „poziome” : kadry, infrastruktura, edukacja, komercjalizacja technologii, informowanie społeczeństwa, współpracę zagraniczną. Obejmuje również technologie współfinansowane przez firmy.
 
W początkowym okresie finansowanie otrzyma ok. 20 projektów „pionowych”. Są to projekty obejmujące zarówno poznawanie zjawisk fundamentalnych jak i wykonanie prototypów przemysłowych. Badania muszą iść jednocześnie w stronę fundamentów i zastosowań, gdyż regułą jest, że w miarę dojrzewania technologii powstają coraz lepsze możliwości rozumienia zjawisk fundamentalnych. Projekty będą okresowo recenzowane. i podejmowana będzie decyzja o ich kontynuacji, zakończeniu lub modyfikacji.  
 

Kryteria projektu nanotechnologicznego są dobrze zdefiniowane. Jest to wykorzystanie nowych zjawisk, które pojawiają się gdy struktura materii kształtowana jest poniżej 100 nm, a obecnie już technologia sięga 1 nm. Zwornikiem projektów z obszaru nanotechnologii są:

  • Zbieżność problemów do tej pory osobno pokonywanych przez fizykę, chemię, inżynierię materiałową, biologię i medycynę.
  • Szczególne znaczenie zjawisk występujących tylko w strukturach nanometrowych i powodujących zupełnie nowe zjawiska.
  • Konieczność budowy struktur z nano elementów lub nano i mikro cegiełek struktury: nano-architektura. 
  • Szczególnie paląca dla przemysłu konieczność opracowania nowych norm i metod pomiarów oraz procedur bezpieczeństwa.
  • Konieczność rozwoju specjalnej aparatury technologicznej i badawczej.
  • Informowanie społeczeństwa i odbiorców o szansach i ryzykach nanotechnologii.
  • Współpraca z organizacjami międzynarodowymi, jak Komisja Europejska (obszar Nanotechnologie, Zaawansowane Materiały i Metody produkcji), OECD, ISO.

Projekt „Nanotechnologie Przemysłowe” dotyczy nowych trendów w inżynierii materiałowej, których skutkiem jest zakwestionowanie ważności samego materiału. Równie ważne są struktura i własności powierzchni rozdzielających fazy, struktura molekuł chemicznych do nich przymocowanych, oraz kształt i rozmiar cegiełek materii z których zbudowana jest struktura. Z tego powodu pożytecznym określeniem jest nano- i nano-mikro architektura.

Oprócz tworzenia nanostruktur z nanocegiełek materii lub pojedynczych atomów (bottom-up: od nanoobjektów do makroskopowych urządzeń), nanotechnologia obejmuje również rozdrabnianie struktury ziarnistej zwykłych materiałów do nanoskali, (top-down, od materiałów grubo ziarnistych do materiałów zbudowanych z nanokrystalitów). Ta ścieżka technologiczna jest również przewidziana w  projekcie „Zaawansowane materiały”.

 

Główne kierunki wspierane w ramach projektu „Nanotechnologie Przemysłowe” to:

1. Technologie wytwarzania nano-cegiełek struktury: nanocząstek, nanowłókien, nanowarstw.
2. Technologie tworzenia z nich nanostruktur (nano-architektura).
3. Mikro-nano technologie: integracja materiałów nanometrowych i mikrometrowych.
4. Wykonywania prototypów urządzeń wykorzystujących nowe zjawiska.
5. Działania wspierające.  

Ad. 1: Tworzenie nanoobjektów

  • Technologie nano-cząstek pierwszej, drugiej i trzeciej generacji:
    • o programowanym rozmiarze i kształcie,
    • o programowym składzie chemicznym powierzchni,
    • struktury 3 generacji – hierarchiczne.
  • Nanowłókna: jednofazowe, modyfikowane nanocząstkami i nanorurkami, ze zmodyfikowaną w skali nano powierzchnią

Ad. 2 i 3: Komponowanie z nanoobiektów i mikro materiałów struktur wyższego rzędu.

  • Technologie przyrostowe, nakładania kolejnych warstw materiału.
  • Technologie z obszaru włókiennictwa:„tkanie” inteligentnych materiałów z włókien.
  • Technologie integracji nanoobjektów w inne materiały, głownie polimery i szkła oraz tworzenie stabilnych zawiesin w cieczach.
  • Technologie tworzenia nano-struktur metodą układania ich z pojedynczych molekuł.

Ad. 4: Przykłady aplikacji – przykładowe projekty pionowe:

  • Warstwy ochronne, antykorozyjne, samoczyszczące, redukujące tarcie.
  • Sensory gazów i substancji biologicznych o bardzo wysokiej czułości dające natychmiastowy wynik z mililitrowych ilości substancji.
  • Superwytrzymałe i ultralekkie materiały, z wbudowanymi czujnikami.
  • Wydajne źródła światła o dowolnie regulowanym kolorze (nano-foronika).
  • Opłacalne ekonomicznie baterie słoneczne.
  • Celowane dostarczanie leków (Nano-medycyna).
  • Spin-tronika: gromadzenie informacji w pojedynczych spinach.
  • Textronika: ubrania monitorujące istotne funkcje życiowe osób.
  • Materiały antybakteryjne, samoczyszczące, filtry UV, w tym farby i lakiery.
  • Drukowana elektronika i znakowanie towarów.
  • Nowe urządzenia technologiczne, gdyż to właśnie pozwala na otrzymanie struktur lepszych niż obecny poziom światowy i daje szanse na rozwój małych firm.

Ad. 3. Działania wspomagające

  • Opracowanie metod modelowania komputerowego pozwalających na optymalizację procesów, jak też interpretację nowych zjawisk.
  • Nanometrologia, opracowanie standardów, modyfikacja procedur bezpieczeństwa.
  • Wspieranie komercjalizacji technologii.
  • Informowanie firm i społeczeństwa o szansach i zagrożeniach nanotechnologii.
  • Wspieranie udziału w europejskich programach ramowych oraz programach międzynarodowych.

OCZEKIWANE EFEKTY

  • W perspektywie 10 lat co najmniej 10 technologii na światowym poziomie, w które zainwestują firmy prywatne.
  • Znaczący wzrost liczby publikacji w czołowych czasopismach naukowych.
  • Mierzalny wzrost atrakcyjności pracy naukowej łącznie z napływem kadry z zagranicy.
  • Kształtowanie się interdyscyplinarnej kadry naukowo technicznej, skuteczne ubieganie się o projekty europejskie, skuteczna współpraca nauka – uczelnie – przemysł.


UZASADNIENIE

Nanotechnologia otwiera ogromne obszary badań i działalności gospodarczej. W perspektywie kilku lat rozwiązania nanotechnologiczne stanowić będą znaczącą część gospodarki światowej. Pozostawanie firm przy tradycyjnych technologiach grozi im wyparciem z rynku przez producentów opierających swoje działania na niskich płacach. Nanotechnolgii stawia się zadania takie jak całkowita uleczalność chorób nowotworowych, malowane na ścianach domów ogniwa fotowoltaiczne, pojemne baterie elektryczne, czy całkowitą eliminację korozji w energetyce i petrochemii. Nanotechnologia odniosła spektakularne sukcesy, nagradzanie nagrodami Nobla, wielkimi zyskami przedsiębiorstw i korzyściami dla społeczeństwa. Unia Europejska, większość krajów OECD i krajów dynamicznie rozwijających się (Chiny, Rosja, Brazylia, kraje Afryki i Azji) mocno wspierają finansowo programy nanotechnologiczne. Polska nie ma w tej chwili organizacji mogącej być partnerem dla zagranicy w zakresie współpracy w nanotechnologiach. Obserwuje się sceptycyzm wielu naukowców. Tymczasem pytanie nie powinno brzmieć „Czy?” lecz „Jak długo można jeszcze zwlekać ze stworzeniem strategicznego programu rozwoju nanotechnologii?”

 

Niniejszy projekt opiera się na raporcie Interdyscyplinarnego Zespołu ds. Nanotechnologii powołanego przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w 2006 roku, wynikach projektu Foresight Zaawansowanych Materiałów oraz rezultatach pracy powołanej w maju 2008 Polskiej Platformy Nanotechnologii. Całkowity koszt projektu szacujemy na od 300 do 400 mln. zł czyli ok. 15 mln zł na jeden projekt „pionowy”. Dokładny koszt zależy od zakresu działań wspomagających. Dla porównania, sumy te odpowiadają w przybliżeniu nakładom, jakie przeznaczy na nanotechnologie Finlandia do roku 2010. Powyższy projekt optymalnie byłby realizowany równolegle z programami finansującymi zaawansowane materiały oraz metody produkcji, podobnie jak w komitecie NMP 7 ramowym programie badań Komisji Europejskiej.


Witold Łojkowski, Koordynator Polskiej Platformy Nanotechnologii. Adres poczty elektronicznej jest chroniony przed robotami spamującymi. W przeglądarce musi być włączona obsługa JavaScript, żeby go zobaczyć.
 

Dodaj komentarz


Kod antysapmowy
Odśwież